Ραγδαίες εξελίξεις στον τομέα της ακτοπλοΐας πυροδοτούν οι μεγάλες ζημιές που καταγράφουν οι επιχειρήσεις του κλάδου ως αποτέλεσμα της μείωσης της επιβατικής κίνησης και των εσόδων τους. Υπάρχει ο κίνδυνος πλέον πολλά νησιά του Αιγαίου να μείνουν χωρίς σύνδεση, καθώς οι εταιρείες αναφέρεται ότι αναζητούν τρόπους να «δέσουν» πλοία, ώστε να μειώσουν τα έξοδα.
Ολες ανεξαιρέτως οι επιχειρήσεις του κλάδου βρίσκονται στο «κόκκινο», καθώς από τη μια μειώθηκαν σημαντικά τα έσοδα και από την άλλη αυξήθηκαν τα λειτουργικά έξοδα, με αποτέλεσμα να έχουν αδειάσει τα ταμεία και να χρειάζονται κατεπειγόντως ενέσεις χρηματοοικονομικής στήριξης για να μείνουν όρθιες τον χειμώνα και την επόμενη χρονιά.
Κορυφαίοι παράγοντες της αγοράς αναμένουν σύντομα εξελίξεις στο τρίγωνο που συγκροτούν οι τρεις «παίκτες» που ουσιαστικά ελέγχουν την ελληνική ακτοπλοϊκή αγορά: Attica (Blue Star, Superfast), Sea Star (ΑΝΕΚ, Hellenic Seaways) και Μινωικές Γραμμές. Οπως έλεγε κορυφαίο στέλεχος εταιρείας του κλάδου, μέχρι πέρυσι οι τρεις όμιλοι «αιμορραγούσαν», κυρίως στην Αδριατική, αλλά εξισορροπούσαν τις απώλειες με τα δρομολόγια εσωτερικού, όπου είχαν λίγο, πολύ μοιράσει, προς όφελός τους, την «πίτα» των δρομολογίων και έτσι μπορούσαν να επιβάλουν υψηλότερες τιμές. Αυτό όμως ανατράπηκε φέτος το καλοκαίρι σε ορισμένες κρίσιμες γραμμές. Αυτό συνέβη μετά την κάθοδο της Attica στις γραμμές της Κρήτης (Ηράκλειο, Χανιά) και της ΑΝΕΚ στις Κυκλάδες και τα Δωδεκάνησα.
Οπως αποδεικνύεται στην πράξη, οι επιχειρήσεις του κλάδου αντέχουν μόνο «ολίγον» από ανταγωνισμό• τόσον ώστε όλοι να μοιράζονται ένα καλό κομμάτι της πίτας. Ομως, ο μεταξύ τους ανταγωνισμός έγινε πλέον ασύμφορος. Ανώτερο στέλεχος του κλάδου, μάλιστα, έλεγε χαρακτηριστικά ότι «έχουμε περάσει πλέον σε dumping τιμών σε γραμμές όπως της Κρήτης, όπου οι εταιρείες πουλάνε ακόμα και κάτω του κόστους». Η ίδια πηγή επεσήμανε ότι κανονικά έπρεπε να επέμβει η Επιτροπή Ανταγωνισμού.
«Ναυμαχίες» στα δρομολόγια
Αλλο ναυτιλιακό στέλεχος εξηγούσε ότι η φετινή μείωση τιμών σε δρομολόγια όπως της Κρήτης μπορεί να αποδειχθεί μπούμερανγκ για τους επιβάτες τα επόμενα χρόνια. «Αν, εξαιτίας των τιμών κάτω του κόστους, καταρρεύσουν ακτοπλοϊκές επιχειρήσεις ή οδηγηθούν σε συγχωνεύσεις, τότε η αγορά θα ελέγχεται από ακόμα λιγότερες εταιρείες και οι τιμές των εισιτηρίων θα αρχίσουν να ανεβαίνουν και πάλι».
Οι τρεις ισχυροί «παίκτες» της αγοράς ναυμάχησαν φέτος για τα μερίδια, κυρίως στην Αδριατική και την Κρήτη, καταγράφοντας αλλού κέρδη και αλλού ζημιές. Οι Μινωικές Γραμμές εμφανίζουν μικρή μείωση μεριδίων στη γραμμή του Ηρακλείου αλλά λέγεται ότι εμφανίζουν διψήφιο ποσοστό αύξησης σε επιβάτες και οχήματα στην Αδριατική. Η Attica αναφέρει μείωση 4,8% στα φορτηγά στην Αδριατική αλλά αύξηση στις γραμμές της Κρήτης. Η Sea Star από την πλευρά της φέρεται να εμφανίζει συνολική αύξηση της κίνησης 30% στην Αδριατική, ενώ διατηρεί το πελατολόγιό της στα φορτηγά, από τα οποία οι εταιρείες αντλούν μεγάλο μέρος των εσόδων τους. Σε επίπεδο τζίρου, όμως, οι τρεις όμιλοι χάνουν σημαντικά ποσά σε Αδριατική και Κρήτη.
Κορυφαία στελέχη ακτοπλοϊκών εταιρειών αλλά και τραπεζίτες συμφωνούν ότι η κατάσταση έχει οδηγηθεί σε αδιέξοδο. Εξηγούν ότι, αν και απαιτούνται άμεσες κινήσεις εκ μέρους των εφοπλιστών, εντούτοις ο ένας δείχνει να περιμένει τον άλλο -ελπίζοντας ίσως ότι θα «γονατίσει» πρώτα ο ανταγωνιστής τους, ώστε να αποσπάσουν το μερίδιό του στην αγορά.
Τα ταμεία των εταιρειών έχουν αδειάσει και τα επιτελεία εξετάζουν, ήδη, εναλλακτικά σενάρια για να τις «αιμοδοτήσουν» με φρέσκο χρήμα το επόμενο διάστημα. Συγχωνεύσεις εταιρειών, αυξήσεις μετοχικού κεφαλαίου, πώληση πλοίων ή και απόκτηση ποσοστού από τράπεζες (ως εσχάτη λύση) είναι οι δυνατότητες που εξετάζονται. Η πώληση πλοίων φαίνεται να απορρίπτεται από τους ιθύνοντες των εταιρειών σε αυτή τη φάση, καθώς το αντάλλαγμα που θα εξασφάλιζαν δεν θα ήταν σημαντικό. Η εμπλοκή τραπεζών που θα μπορούσαν να πάρουν πακέτα μετοχών θεωρείται εξαιρετικά δύσκολη, εξαιτίας των δυσκολιών που αντιμετωπίζουν οι τράπεζες. Ετσι, τα σενάρια που εξετάζονται σε αυτή τη φάση παραπέμπουν σε κύμα αυξήσεων μετοχικού κεφαλαίου.
Π. Δ. Υ.
|
Ραγδαίες εξελίξεις στον τομέα της ακτοπλοΐας πυροδοτούν οι μεγάλες ζημιές που καταγράφουν οι επιχειρήσεις του κλάδου ως αποτέλεσμα της μείωσης της επιβατικής κίνησης και των εσόδων τους. Υπάρχει ο κίνδυνος πλέον πολλά νησιά του Αιγαίου να μείνουν χωρίς σύνδεση, καθώς οι εταιρείες αναφέρεται ότι αναζητούν τρόπους να «δέσουν» πλοία, ώστε να μειώσουν τα έξοδα.
